Παιδιά εκτός ελέγχου
 

Της Χαράς Καπαράκη*

Αντιθέσεις, έντονες φωνές, κλάματα, εγωϊσμοί, αγένεια και εκνευρισμοί είναι τα χαρακτηριστικά όταν τα παιδιά δείχνουν την αρνητική τους πλευρά.

Τα παιδιά αυτά δεν έχουν μόνο κακή συμπεριφορά, κλαινε συνεχώς, είναι επιθετικά και αλλάζουν πολύ δύσκολα συμπεριφορά.

Το μεγάλο λ άθος που κάνουν σήμερα οι γονείς είναι ότι δεν προσπαθούν να δουν το πρόβλημα από την πηγή του. Βλέπουν μια αρνητική στάση του παιδιού τους και θεωρούν πως δεν μπορούν να κάνουν τίποτα γιʼαυτό. Κι όμως, τα πράγματα ξεκινούν εντελώς διαφορετικά απʼαυτό που πιστεύουν οι ίδιοι.

Ένα μικρό παιδί δεν είναι σε θέση να διαμορφώσει από μόνο του και από τόσο μικρή ηλικία κάποιο είδος χαρακτήρα, επειδή δεν έχει προσωπικές ευκαιρίες για να αναπτυχθεί από μόνο του.

Η ρίζα του κακού, λοιπόν, βρίσκεται στη λανθασμένη προσέγγιση του γονιού. Λίγο τα προβλήματα της καθημερινότητας, λίγο οι υποχρεώσεις που έχει ένας γονιός στον επαγγελματικό, κοινωνικό και οικογενειακό του κύκλο τον οδηγεί σε μια θλιμμένη στάση ζωής.

Πολλές φορές, τα προβλήματα που έχουν οι γονείς είναι ο κύριος λόγος για τον οποιο μειώνεται το ενδιαφέρον τους για το παιδί που μεγαλώνουν, θεωρώντας ότι η κάλυψη και μόνον των διατροφικών του αναγκών αρκεί.

Βλέποντας ένα μικρό παιδί την αδιαφορία και την ένταση στα μάτια των γονιών του οργίζεται, θλίβεται, για το ότι κανείς δεν του δίνει την προσοχή που χρειάζεται για να διπλασιάσει έναν ώριμο και φυσιολογικό χαρακτήρα.

Ο βασικός λόγος που εξηγεί τη συμπεριφορά τόσων μικρών παιδιών στην Ελλάδα να έχουν αρνητική στάση συμπεριφοράς είναι η λανθασμένη ανατροφή που παίρνουν από τους γονείς τους.

Μπορεί να φαίνεται παράξενο, αλλά οι απειλές και οι κριτικές μπορούν στην πραγματικότητα να “επιβραβεύσουν” άρα και να εντείνουν την κακή συμπεριφορά ενός παιδιού. Αντίθετα, όταν τα παιδιά γνωρίζουν ότι μπορούν να έχουν την προσοχή των ενηλίκων όταν συμπεριφέρονται σωστά, δεν παρουσιάζουν προβληματική συμπεριφορά.

Πολλοί είναι οι ενήλικοι που απέχουν από την πραγματικότητα και δίνουν ιδιαίτερη προσοχή στο παιδί τους μόνον όταν συμπεριφέρεται άσχημα.

Όπως έχει διαπιστωθεί, οι ενήλικες συνήθως αγνοούν το 90% των καλών πραγμάτων που κάνει ένα παιδί.

Ας δούμε ένα παράδειγμα: Αν βρίσκεσθε σε ένα φιλικό σπίτι και το παιδί σας αρχίζει να εκνευρίζεται και να έχει επιθετική στάση, να ζητάει πράγματα και να χτυπά άλλα παιδιά, ακολουθήστε τα εξής:

1. Καθίστε δίπλα του και προσπαθήστε να του τραβήξετε την προσοχή ανοίγοντας συζήτηση.

2. Πείτε του ότι δεν κτυπάμε, δεν σπάμε πράγματα και κάντε μια συμφωνία μαζί του. Πείτε του πως αν ξανακάνει αυτήν την κακή κίνηση θα το πάρετε και θα φύγετε. Κάντε αυτήν την συμφωνία με ήρεμο τόνο και όχι εξαγριωμένη.

Αν στη συνέχεια δείτε ότι το παιδί σας δεν έχει πάρει και πολύ τοις μετρητοίς ό,τι συμφωνήσατε, τότε το παίρνετε ήρεμα από το χέρι και χωρίς δεύτερη κουβέντα, απλά φεύγετε.

Μην προσπαθήσετε εκείνη τη στιγμή να του εξηγήσετε γιατί φεύγετε, διότι το παιδί είναι ακόμα αναστατωμένο και δεν θα δώσει καμία απολυτως σημασία στα όσα του λέτε. Μόλις το δείτε ότι έχει ηρεμήσει εξηγήστε το λόγο για τον οποίο φύγατε. Εξηγήστε του ότι είχατε κάνει από κοινού μια συμφωνία την οποία εκείνο παραβίασε.

Το ότι το πήρατε και φύγατε ήταν μια λογική συνέπεια των πράξεών του.

Με αυτόν τον τρόπο θα μάθει ότι οι πράξεις του έχουν κάποιες συνέπειες.

Αν το παιδί δείξει κακή διαγωγή, τότε ο έπαινος και το ενδιαφέρον που θα λάβει από τους γονείς θα το ωθήσουν σε μια σωστή και ώριμη συμπεριφορά.

Μέσα, λοιπόν, από βασικές συμβουλές δίνουμε ορισμένα βασικά βήματα, οδηγίες που θα βοηθήσουν εσάς τους γονείς που ψάχνετε το σωστό τρόπο αντιμετώπισης του παιδιού σας.

Ετσι, συνοπτικά: Ανάλογα με την εικόνα που του δίνετε εσείς ως γονείς και ως προσωπικότητες θα είναι και τα ερεθίσματα που θα έχει για να αναπτύξει ένα μοντέλο συμπεριφοράς.

Εχετε υπόψιν σας πως όπως εσείς συμπεριφέρεσθε και βλέπετε τη ζωή, έτσι θα προσπαθήσει και το παιδί σας να λειτουργήσει, και τέλος, όταν εκείνο συμπεριφέρεται άσχημα, αναλογισθείτε τι μπορεί να έχει δει από τη συμπεριφορά σας και να το έχει υιοθετήσει ή τουλάχιστον επηρεάσει.

*Η Χαρά Καπαράκη είναι ψυχολόλος Μ.Sc
 

Από την εφημεριδα "ΠΑΤΡΙΣ" Ηρακλείου Κρήτης 16/3/2009